Piyasaların Kapasitesini Sınıyorlar! Halka Arzlar İlk Yarıda 194 Milyar Doları Buldu
Arkadaşlar, piyasalarda öyle bir hareketlilik var ki anlatamam… Yapay zeka şirketlerinin öncülük ettiği halka arzlar, 2026’nın ilk yarısında küresel ölçekte tam 194 milyar dolara ulaştı. Evet yanlış duymadınız, 194 milyar dolar! EY danışmanlık şirketinin verilerine göre bu tutar, geçen yılın aynı döneminin tam üç katına çıkmış durumda. Hatta geçen yılın tamamında toplanan parayı bile geride bırakmış. İnanılır gibi değil…
Bu devasa rakamın büyük bölümü Amerikada toplanmış. Daha sınırlı ölçüde de Çin’de. Bakın ne oldu, SpaceX hisselerinin haziran ayındaki 86 milyar dolarlık halka arzı, küresel toplamın neredeyse yarısını oluşturuyor. Yani tek bir şirket, tüm dünyadaki halka arzların yarısına yakınını tek başına yapmış. Hisse piyasaları, Covid-19 salgını sonrası merkez bankalarının şirket finansmanını kolaylaştırdığı dönemden bu yana böylesi bir hareketlilik görmemişti. Valla sormayın…
Renaissance Capital’den kıdemli stratejist Matthew Kennedy, AFP ajansına konuşmuş. Diyorki: “Bu yoğun talep çılgınlığı, şu anda faaliyet gösteren birkaç sektörde yoğunlaşıyor. Yapay zeka ve teknolojide, ayrıca belki havacılık ve savunmada, belki de biyoteknolojide.” Yani talep dar bir alana sıkışmış durumda. Ama ne talep ama!
Teknoloji şirketlerinin yapay zekayı geliştirmek ve kullanıma sunmak için yüzlerce milyar dolarlık yatırıma ihtiyacı var. Borç piyasaları ve özel finansman, bu ihtiyaçları karşılayacak kapasiteye sahip değil. PwC France’tan Philippe Kubisa’da şöyle açıklamış: “Yatırımcılar arasında yapay zekanın uzun vadeli bir ekonomik ihtiyaca karşılık geldiği ve yatırım yapmak için zamanın şimdi olduğu yönünde bir inanç var.” Yani millet yapay zekaya güveniyor, yatırım yapmak için can atıyor.
Yıl başından bu yana en yüksek hacimli 10 halka arzın 8’i ABD’de gerçekleşmiş. Bunların yarısı, teknoloji hisselerinde uzmanlaşan Nasdaq’ta yapılmış. EY’nin halka arz danışmanı Cedric Garcia, Donald Trump’ın göreve başlamasından bu yana uyguladığı finansal düzenlemeleri gevşetme tedbirlerinin halka arzları kolaylaştırdığını söylüyor. Garcia’ya göre Trump, “Kasımda yapılacak ara seçimlerden önce mümkün olduğunca çok şirketin halka arz edilmesini istiyor. Demokratların zaferi bu tedbirleri tehdit edebilir.” İşte siyasetin piyasalara etkisi…
Yılın ikinci yarısında, ABD’nin önde gelen iki yapay zeka girişimi OpenAI ve Anthropic’in devasa halka arzlar yapması bekleniyor. Toplam değerleri yüzlerce milyar doları bulabilir. Yani daha büyük rakamlar kapıda. Yapay zeka, Çin şirketlerinin halka arzlarındaki büyümeyi de destekliyor. Pekin ile Washington arasındaki gerilim sürerken, sermaye hareketlerine getirilen daha sıkı kısıtlamalar da bu süreci etkiliyor. EY’den Garcia, “Mevcut durumda, ABD’de finansman sağlayacak Çin şirketleri şimdi Hong Kong’a yöneliyor.” diyor. Yani Çinli şirketler rotayı Hong Kong’a çevirmiş durumda.
PwC’ye göre Hong Kong borsası, ocaktan bu yana topladığı 48 milyar dolarlık fonla son beş yılın en iyi performansını göstermeye hazırlanıyor. Yapay zeka çipi üreticisi Nvidia’nın tedarikçisi Victory Giant’ın 3 milyar dolarlık halka arzı, 2026’da dünya genelinde dördüncü sıraya yerleşmiş. Çinli yapay zeka girişimleri DeepSeek ve Moonshot AI’ın yanı sıra Baidu’nun çip iştiraki Kunlunxin ile yapay zeka altyapısı için yüksek hızlı optik bağlantı parçaları üreten Zhongji Innolight’ın da halka arz sürecine katılması bekleniyor. Yani Çin’de de işler kızışmış.
Ama işin bir de karanlık yüzü var. Bazı piyasa aktörleri, bu ivmenin patlamaya hazırlanan bir yapay zeka balonuna dönüşebileceğinden kaygı duyuyor. Sektörle bağlantılı hisseler, birkaç aydır bu yöndeki endişeler nedeniyle düzenli olarak sarsılıyor. PwC’den Kubisa, devasa işlemlerin piyasadaki likiditeyi şimdiden tüketebileceğini ve arzın talebi aşacağı durumlar yaratabileceğini belirterek bunun fiyatlar üzerinde baskı oluşturabileceğini söylemiş. EY’den Garcia ise finansal balonun patlaması veya fiyatların uzun süre düşüş eğilimini koruması halinde halka arz akışının kuruyabileceğini ifade etmiş. SpaceX’in hisse fiyatı da temmuz ortasından bu yana halka arz başlangıç değerinin altında seyrediyor. Hmm, bu işte bir terslik var galiba…
ABD ve Çin dışındaki bölgelerde, özellikle teknoloji sektöründe halka arz faaliyeti zayıf kalmış. Avrupa, Ortadoğu ve Afrika’yı kapsayan bölge, şimdiye kadar yalnızca 16 milyar dolar toplamış. Bu tutar, geçen yılla aynı düzeyde. Ama Avrupa, savunma sektöründeki sınırlı hareketlilikten yararlanıyor. Çek silah şirketi CSG’nin Amsterdam borsasındaki halka arzı 4,47 milyar dolara ulaşmış ve ocaktan bu yana dünya genelindeki en yüksek hacimli üçüncü işlem olmuş. Yani savaş ekonomisi de para getiriyor maalesef.
Bakalım bundan sonra ne olacak? Bu çılgın talep devam edecek mi, yoksa bir balon patlaması mı göreceğiz? Gelişmeleri takip ediyoruz…
Kaynak: Orijinal Haber
