İzmir Saat Kulesi 125 Yıldır İlk Günkü Çalışma Prensibiyle Devam Ediyor

İzmir’in simgesi Saat Kulesi, 1 Eylül 1900’de temelleri atıldıktan bir yıl sonra 1 Eylül 1901’de açıldı ve o günden beri Konak Atatürk Meydanı’nın kalbinde yerini koruyor. Fransız mimar Raymond Charles Pere tarafından tasarlanan yapı, Kuzey Afrika ve Endülüs mimarisinin izlerini taşıyor. 21 metre 12 santimetre yüksekliğinde, 81 metrekarelik bir tabanı olan kule, dört basamaklı mermer platform ve sekizgen kaideyle çevrelenmiş. Platformda at nalı kemerli sebiller, üçer çeşme kurnası ve fıskiyeli havuzlar bulunuyor.

Kule, 125 yıllık ömrü boyunca İzmir’de meydana gelen depremlere rağmen mekanizması ilk günkü çalışma prensibiyle hizmet vermeye devam ediyor. 1929’da saatin durması üzerine Almanya’dan bir saat ustası getirildi ve mekanizma yeniden çalıştırıldı. 1994’ten beri 68 yaşındaki saat ustası Feti Pamukoğlu kulenin bakımını yürütüyor. Pamukoğlu, dört ayrı yöne bakan 75 santimetre çapındaki saatleri 22 dişli çarktan oluşan tek bir mekanizma çalıştırdığını belirtiyor. Bu mekanizma ağırlık ve yer çekimi prensibiyle çalışıyor, altı günde bir kuruluyor ve üç ayda bir periyodik bakımdan geçiriliyor.

Pamukoğlu, kulenin “ilk günkü gibi çalışan nadide bir tarihî saat” olduğunu vurguluyor ve “geçen 32 yılda mekanizmayı en ince ayrıntısına kadar tanıyan bir ustayım” diyerek arızalara yol açabilecek sorunları önceden tespit etmeye çalıştığını söyledi. Kulenin çalışmadığı anlar telefonla bildirilse de, bakım sırasında bile kulenin durduğunu fark eden kişiler, kulenin “evladımız gibi” olduğunu ve düzenli bakımın gerektiğini hatırlatıyor. Saat Kulesi, İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından korunan ve 125 yıl önce kurulan ilk günkü çalışma prensibini sürdürerek şehrin kültürel mirasına hizmet vermeye devam ediyor.